महाराष्ट्र शासनाच्या प्राथमिक शिक्षण संचालनालयाने दिनांक १९ जून २०२६ रोजी एक महत्त्वपूर्ण पत्र जारी केले आहे. या पत्रामध्ये सन २०२५-२६ च्या संचमान्यतेनुसार अतिरिक्त ठरलेल्या पदवीधर शिक्षकांच्या समायोजनाबाबत मार्गदर्शक सूचना देण्यात आल्या आहेत.
पत्राचा संदर्भ
काही शाळांमध्ये पदवीधर शिक्षक अतिरिक्त (Surplus) ठरत असल्याने त्यांच्या समायोजनाबाबत जिल्हा परिषदांकडून मार्गदर्शन मागविण्यात आले होते. त्यास अनुसरून शिक्षण संचालक (प्राथमिक) यांनी खालील सूचना स्पष्ट केल्या आहेत.
मुख्य मुद्दे
१. विषयनिहाय वर्गीकरण न करता समायोजन
जर एखाद्या शाळेत पदवीधर शिक्षकाचे पद मंजूर असेल, तर संबंधित शिक्षकास त्याच शाळेत कार्यरत ठेवता येईल. आवश्यकतेनुसार दुसऱ्या शाळेत पदवीधर शिक्षक म्हणून समायोजन करता येईल.
२. पदवी पोर्टलद्वारे नियुक्त शिक्षकांचे समायोजन
पवित्र (Pavitra) पोर्टलमार्फत नियुक्त झालेल्या पदवीधर शिक्षकांना रिक्त पदांवर समायोजित करता येईल. मात्र त्यांची पदावनती (Demotion) करता येणार नाही.
३. अतिरिक्त शिक्षकांना वेतन संरक्षण
जर एखाद्या ठिकाणी पदवीधर शिक्षक अतिरिक्त ठरत असतील, तर पदोन्नतीने किंवा नव्याने नियुक्त झालेल्या शिक्षकांना वेतन संरक्षण देऊन उपशिक्षक पदावर कार्यरत ठेवता येईल.
शिक्षकांसाठी याचा अर्थ काय?
- अतिरिक्त ठरलेल्या पदवीधर शिक्षकांची सेवा सुरक्षित राहणार आहे.
- समायोजन करताना शिक्षकांची पदावनती होणार नाही.
- आवश्यक असल्यास वेतन संरक्षणासह उपशिक्षक म्हणून कार्य करण्याची संधी मिळू शकते.
- जिल्हा परिषद व शिक्षण विभागाने समायोजन प्रक्रिया करताना या सूचनांचे पालन करणे अपेक्षित आहे.
निष्कर्ष
या पत्रामुळे अतिरिक्त पदवीधर शिक्षकांच्या समायोजनाबाबत निर्माण झालेला संभ्रम दूर झाला असून शिक्षकांच्या सेवा व वेतन संरक्षणाबाबत स्पष्टता मिळाली आहे. जिल्हा परिषदांनी समायोजन करताना या मार्गदर्शक सूचनांचा विचार करणे आवश्यक आहे.
स्रोत: शिक्षण संचालक (प्राथमिक), महाराष्ट्र राज्य, पुणे यांचे दिनांक १९ जून २०२६ चे पत्र.

